عمران آنلاین

نقش استاد راهنما ، مشاور و داور در فرایند تدوین پایان‌نامه

استادان راهنما، مشاور و داور نقشه ویژه‌ای در فرایند تدوین پایان‌نامه دارند. نقش استاد راهنما در این میان بسیار ممتاز است، زیرا او بیشــترین تعامل را با دانشــجو در تمام مراحل کار دارد و می‌تواند با رهنمودهای خود دانشــجو را به مسیر درست پژوهش هدایت کند. البته نباید فراموش کرد که درنهایت مسئولیت اصلی هر پایان‌نامه با خود دانشجوست و استاد راهنما، همان‌طور که از نامش پیداست، فقط نقش راهنمایی دانشجو را بر عهده دارد.

استاد مشاور به‌عنوان ناظر بر فرایند اجرای پژوهش در مواردی که استاد راهنما تشخیص دهد، دیدگاه‌های مشورتی خود را در اختیار اســتاد راهنما و دانشــجو قرارمی دهد. اما معمولاً تصمیم گیرندۀ اصلی در هدایت پایان‌نامه، اســتاد راهنماســت و استاد مشاور بیشتر دربارۀ کلیات موضوع، روش تحقیق و چگونگی مرور منابع یا موارد مشابه دیدگاه‌های خود را ارائه می‌دهد. البته این نقش مشاوره‌ای به‌هیچ‌وجه به معنای کم‌اهمیت بودن جایگاه اســتاد مشــاور در فرایند پژوهش و تدوین پایان‌نامه نیســت. بلکه این نوع تقسیم‌بندی کار به‌نوعی نشان از ســهم بیشــتری است که از استاد راهنما انتظار می‌رود و دانشــجو نباید برای تمام جزییات کار خود به استاد مشاور مراجعه کند.

البته در عمل بســیار دیده‌شده اســت که استادان مشاور با حوصله فراوان و با ســخاوتمندی قابل‌تقدیری در تمام مراحل تحقیق، دانشجویان را از دانش و تخصص خود بهره‌مند ساخته‌اند، و به‌نوعی همچون اســتاد راهنمای دوم هدایت پایان‌نامه را همراه با استاد راهنمای اصلی بر عهده داشته‌اند. داوران، که حداقل یکی از آنان از دانشگاه دیگری انتخاب می‌شود، در زمینه موضوع موردمطالعه تخصص کافی دارند و خود صاحب آثار و تحقیقات متعددی دران زمینه هستند. از این‌رو، انتظار می‌رود استادان داور با توجه به تجربه و تخصصی که دارند بتوانند پایان‌نامه یا رساله ارائه شــده را منتقدانه و منصفانه ارزیابی کنند. متن پایان‌نامه یا رساله مدتی قبل از تاریخ دفاع برای داوران ارسال می‌شود تا آنان وقت کافی برای مطالعه آن داشــته باشــند. پس از مطالعه متن، آنان در جلسه دفاع حاضر می‌شوند و پس از شنیدن توضیحات دانشجو، پرسش‌های خود را مطرح می‌سازند و انتظار دارند دانشجو از عهدۀ پاسخگویی به این پرسش‌ها برآید.

تعامل با استاد راهنما

دانشــجویان در اجرای پژوهش خود و تدوین پایان‌نامه از راهنمایی اســتاد راهنما و مشــاورۀ استاد مشــاور بهره‌مند می‌شوند. این وظیفه دانشجوست که با تدبیری منطقی بیشترین بهره را از دانش استادان راهنما و مشاور ببرد. یکی از مشکلات رایج در این تعامل عدم وجود تعریفی مشــخص از هدایت و مشاورۀ پایان‌نامه اســت. به بیان دیگر، ممکن است برخی از دانشجویان تعریف واقع‌بینانه‌ای از نقش استاد راهنما و مشــاور نداشته باشــند. هدایت پایان‌نامه از سوی استاد راهنما الزاماً به معنای حضور مستمر وگام به گام او در جزییات و تمام مراحل تحقیق نیســت، بلکه اســتاد راهنما باید دانشــجو را به مسیر درســت پژوهش هدایت کند و او را از حرکت در مسیر اشتباه بازدارد. وظیفه دیگر استاد راهنما و مشاور طرح سؤالاتی است که ذهن دانشجو را به تکاپو و جنب‌وجوش بیشتر و مطالعه و جست‌وجوی گسترده‌تر در منابع ترغیب کند. مهم‌ترین پرسش‌هایی که باید در این مرحله به آنها پاسخ داده شود، در جدول فوق آمده است.

فیسبوک توییتر گوگل + لینکداین تلگرام واتس اپ کلوب

برای حمایت مالی از عمران آنلاین کلیک کنید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *